Đun nóng chất béo với dung dịch NaOH

(C₁₇H₃₅COO)₃C₃H₅ + 3NaOH 3C₁₇H₃₅COONa + C₃H₅(OH)₃

Xà phòng hoá tristearin

Trong SGK Kết nối tri thức: KHTN 9, tr. 129 (theo phản ứng tổng quát); Hoá học 12, tr. 16.

Phản ứng này không phải phản ứng oxi hoá – khử (không nguyên tố nào thay đổi số oxi hoá).

Điều kiện phản ứng

Đun nóng chất béo với dung dịch NaOH

Chất béo tan dần, tạo dung dịch đồng nhất; thêm NaCl bão hoà thì xà phòng nổi lên thành lớp rắn.

Câu 1. Hệ số của NaOH trong phương trình (C₁₇H₃₅COO)₃C₃H₅ + NaOH → C₁₇H₃₅COONa + C₃H₅(OH)₃ là

Xem đáp án và lời giải

Đáp án: C. 3

Mỗi phân tử chất béo có 3 gốc acid → cần 3 NaOH, tạo 3 muối + 1 glycerol.

Câu 2. Sản phẩm tạo thành khi xà phòng hoá tristearin bằng NaOH là

Xem đáp án và lời giải

Đáp án: A. C₁₇H₃₅COONa

Muối natri của acid béo (sodium stearate) chính là xà phòng; cùng với glycerol.

Câu 3. Xà phòng hoá hoàn toàn 89 g (C₁₇H₃₅COO)₃C₃H₅ bằng NaOH, khối lượng C₁₇H₃₅COONa thu được là

Xem đáp án và lời giải

Đáp án: C. 91,8 g

n(tristearin) = 89/890 = 0,1 mol → n(muối) = 0,3 mol → m = 0,3 × 306 = 91,8 g.

Cập nhật: 24/9/2026